Dzisiaj wycieramy brudne łapki z ziemi, odkładamy konewkę, żeby nic nam się nie polało i będziemy się pławić w kulturze, czyli czytać bardzo poważną pozycję z mojej ogrodniczej biblioteczki.

Każda wizyta w nowym miejscu, jeśli tylko to możliwe, kończy się u mnie wizytą w księgarni. Tak było i tym razem, kiedy zwiedzaliśmy muzeum bitwy pod Grunwaldem. Choć plan wycieczki obejmował historię rycerzy i pola bitwy, wróciłam z niej z książkami ogrodniczymi kupionymi w muzealnym sklepiku. A jakże! Każda okazja jest dobra, żeby powiększyć stosik książek do przeczytania.

Tezaurus sztuki ogrodowej autorstwa prof. dr hab. inż. Marka Siewniaka i prof. dr hab. inż. arch. Anny Mitkowskiej to encyklopedia haseł związanych z ogrodami, zawierająca aż 1700 haseł i 500 ilustracji. Hasła posiadają również odpowiedniki w języku niemieckim, włoskim i francuskim.
Książka została wydana w 2021 roku przez Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu oraz Fundację „Stara Warszawa”.

Być może tytuł nie brzmi zachęcająco — ktoś mógłby pomyśleć, że przecież Tezaurus to tylko zbiór krótkich definicji, a przecież „wszystko jest w Internecie”. Nic bardziej mylnego. Internet bywa przydatny, ale trzeba wiedzieć, czego szukać — a wiele z haseł z tej książki będzie dla czytelnika zupełną nowością.
Podczas wertowania można natrafić na niepublikowane szerzej ciekawostki historyczne dotyczące architektury krajobrazu. Odkryjemy bogactwo opisów form architektonicznych stosowanych w dawnych i współczesnych ogrodach, dowiemy się, skąd się wzięły, jakie style je zapoczątkowały i do czego służyły.

Z Tezaurusa można poznać nurty, które wyewoluowały w ogrodnictwie, i potem zabłysnąć przed znajomymi pytaniem, czy wiedzą, czym jest „skrzynka Warda”, do czego służył „Ornithon” albo czym były „łąki cnoty”. Kusząca propozycja dla miłośników trudnych słów, obco brzmiących terminów i… przerywania niezręcznej ciszy w towarzystwie nietypową ciekawostką. A tak na serio — dlaczego rozmowy mają się zawsze kręcić wokół pracy i bieżących wydarzeń? Ja wierzę, że rozmowa na dziwny, pozornie niszowy temat potrafi zaprowadzić w niezwykle ciekawe rejony i poszerzyć horyzonty.

Książka zawiera liczne hasła dotyczące postaci, które odegrały istotną rolę w kształtowaniu sztuki ogrodniczej. Tezaurus to okazja, by spojrzeć szerzej na temat ogrodów jako sztuki, zagłębić się w historię i odkryć dziś już zapomniane nurty. Nie jest skierowany wyłącznie do historyków ogrodów czy studentów architektury krajobrazu. Nie trzeba też planować drugiego Wersalu w ogródku, by znaleźć tu coś dla siebie. Ta encyklopedia inspiruje do podróży w ogrodową przeszłość, wyjaśnia genezę współczesnych elementów ogrodu i pokazuje, jak ważną rolę miały ogrody w kulturze. A może kiedyś otworzysz Tezaurus na odpowiedniej stronie i krzykniesz Aha! Rabata kobiercowa i viridarium – właśnie tego brakuje w moim ogrodzie!

Dla mnie ta książka to duża przyjemność. Część haseł traktuję jako drobne ciekawostki, inne otwierają przede mną zupełnie nowe ścieżki poszukiwań. Przypominają mi się zdjęcia i nagrania z historycznych ogrodów z różnych programów, a informacje z „Tezaurusa sztuki ogrodowej” pozwalają lepiej je zrozumieć, doszukać się smaczków. Na uwagę zasługuje także piękne wydanie — twarda oprawa, świetnej jakości papier, zakładka w formie tasiemki i przepiękne ilustracje sprawiają, że to doskonały prezent dla miłośnika ogrodnictwa lub ozdoba domowej biblioteczki.

Moja ocena? Szóstka w szkolnej skali. To książka, na którą warto było wydać pieniądze, bo jej walor poznawczy jest ogromny, a horyzonty po jej lekturze — zdecydowanie szersze. No i ilustracje są świetne, to nie jest jakieś tam wydanko, jakaś tam książeczka – to kawał wiedzy podane w pięknej i jednocześnie przystępnej formie.